Exproof Nedir

Exproof Nedir? Exproof Ürünler Nerelerde Kullanılır?

Endüstriyel tesislerde yanıcı gaz, buhar veya tozların bulunduğu ortamlar patlama riski taşıyabilir. Bu tür alanlarda kullanılan elektrikli ve elektronik ekipmanların, ortamın tehlike sınıfına uygun olarak seçilmesi gerekir.

Exproof, patlama riski bulunan tehlikeli alanlarda kullanılmak üzere uygun koruma yöntemleriyle tasarlanmış ekipmanları ifade etmek için yaygın olarak kullanılan bir terimdir.

Sensörlerden kontrol ekipmanlarına kadar birçok farklı ürün, kullanılacağı alanın özelliklerine ve gerekli koruma seviyesine göre seçilmelidir.

Exproof Ne Demektir?

Exproof ifadesi İngilizce “explosion proof” teriminden gelmektedir. Genel olarak patlayıcı ortamlar için uygun koruma özelliklerine sahip ekipmanları tanımlamak amacıyla kullanılır.

Ancak bir ürünün Ex özellikli olması, her patlayıcı ortamda kullanılabileceği anlamına gelmez.

Ürün seçiminde;

• Ortamın gaz veya toz içermesi,

• Zone sınıflandırması,

• Ex koruma yöntemi,

• Gaz veya toz grubu,

• Sıcaklık sınıfı,

• Ortam sıcaklığı,

• Ürünün sertifikasyonu

gibi kriterlerin değerlendirilmesi gerekir.

Patlayıcı Ortam Nedir?

Yanıcı gazların, buharların veya tozların havayla belirli oranlarda karışması sonucunda patlayıcı atmosfer oluşabilir.

Bu tür ortamlarla birçok endüstriyel tesiste karşılaşılabilir. Örneğin;

• Petrol ve doğal gaz tesisleri,

• Rafineriler,

• Kimya ve petrokimya tesisleri,

• Boya ve solvent kullanılan tesisler,

• Akaryakıt depolama ve dolum alanları,

• İlaç ve kozmetik üretim tesisleri,

• Un, tahıl ve yem fabrikaları

patlama riski oluşabilecek uygulamalar arasındadır.

Bu alanlarda uygun olmayan elektrikli ekipmanların oluşturabileceği kıvılcım veya yüksek yüzey sıcaklığı tutuşturucu kaynak haline gelebilir.

ATEX Nedir?

Exproof ürünlerden bahsedildiğinde en sık karşılaşılan kavramlardan biri ATEX'tir.

ATEX, Avrupa Birliği'nde patlayıcı ortamlarla ilgili ekipman ve çalışma alanlarını kapsayan düzenlemelerle ilişkili bir kavramdır.

Patlayıcı ortamda kullanılacak bir ürün seçilirken ürünün Ex işaretlemeleri ve sertifikasyon bilgileri incelenmelidir.

Zone Sınıfları Nelerdir?

Patlayıcı ortamlar, patlayıcı atmosferin oluşma sıklığı ve ortamda bulunma süresine göre Zone sınıflarına ayrılır.

Gaz, buhar ve sis bulunan ortamlar:

Zone 0, Zone 1 ve Zone 2

olarak sınıflandırılır.

Yanıcı toz bulunan ortamlar ise:

Zone 20, Zone 21 ve Zone 22

olarak sınıflandırılır.

Genel olarak Zone 0 ve Zone 20 patlayıcı atmosferin sürekli, uzun süreli veya sık bulunduğu; Zone 1 ve Zone 21 normal çalışma sırasında zaman zaman oluşabileceği; Zone 2 ve Zone 22 ise normal çalışma sırasında oluşmasının beklenmediği ve oluşması halinde kısa süreli olduğu alanları ifade eder.

Doğru Zone sınıfının belirlenmesi, kullanılacak Ex ekipmanın seçiminde temel kriterlerden biridir.

Exproof Sensör Nedir?

Endüstriyel otomasyon sistemlerinde kullanılan sensörlerin patlama riski bulunan alanlarda çalışması gerektiğinde, uygulamanın tehlikeli alan gereksinimlerine uygun ürünler seçilmelidir.

Uygulamaya göre;

• Endüktif sensörler,

• Kapasitif sensörler,

• Fotoelektrik sensörler,

• Ultrasonik sensörler,

• Manyetik sensörler

tehlikeli alan uygulamalarında kullanılabilir.

Sensör seçiminde algılama mesafesi ve fiziksel özelliklerin yanında Zone sınıfı, Ex koruma yöntemi, sıcaklık sınıfı ve sertifikasyon bilgileri de değerlendirilmelidir.

NAMUR Sensör ve Bariyerler

Tehlikeli alan uygulamalarında NAMUR sensörler yaygın olarak kullanılmaktadır.

Uygun Ex sertifikasına sahip NAMUR sensörler, kendinden güvenli devrelerde uygun bir Zener bariyer veya galvanik izolasyonlu bariyer ile birlikte kullanılabilir.

Bariyerler, tehlikeli alana aktarılabilecek elektriksel enerjinin güvenli seviyelerde sınırlandırılmasını sağlayan sistemlerin önemli bir parçasıdır.

Sensör ve bariyer seçiminin birlikte değerlendirilmesi gerekir.

Exproof Ürün Seçerken Nelere Dikkat Edilmelidir?

Tehlikeli alan için ürün seçimine başlamadan önce uygulama hakkında bazı temel bilgiler belirlenmelidir:

• Ortam gaz mı yoksa toz mu?

• Zone sınıfı nedir?

• Ortamda hangi yanıcı madde bulunmaktadır?

• Gerekli gaz veya toz grubu nedir?

• Sıcaklık sınıfı nedir?

• Ortam sıcaklığı hangi aralıktadır?

• Hangi Ex koruma yöntemi kullanılacaktır?

Bu bilgiler doğrultusunda uygulamaya uygun ürün ve koruma yöntemi belirlenebilir.

Pepperl+Fuchs Exproof Çözümleri

Pepperl+Fuchs, endüstriyel otomasyon ve patlama koruması alanında geniş bir ürün portföyüne sahiptir.

Tehlikeli alan uygulamalarında;

Exproof sensörler, NAMUR sensörler, Zener bariyerler, kendinden güvenli bariyerler, Remote I/O sistemleri, HMI çözümleri ve mobil cihazlar gibi farklı ürün grupları kullanılabilmektedir.

Ankasan olarak Pepperl+Fuchs tehlikeli alan ürünlerinde uygulamanıza uygun ürünlerin belirlenmesi konusunda teknik destek sağlıyoruz.

Projenizde kullanılacak Exproof sensör, NAMUR sensör, Zener bariyer veya diğer ATEX ekipmanlarının belirlenmesi için bizimle iletişime geçebilirsiniz.